Trang chủ » Kỹ thuật trồng và chăm sóc nghệ đen cho hiệu quả năng suất cao.

Kỹ thuật trồng và chăm sóc nghệ đen cho hiệu quả năng suất cao.

by tinnhanong

Cây nghệ là loại cây rất quen thuộc thường được trồng làm gia vị trong vườn nhà. Củ nghệ còn là một dược liệu có giá trị đang trở thành một mặt hàng xuất khẩu có giá trị kinh tế cao. Vì vậy mà xu hướng trồng nghệ làm hàng hóa phát triển mạnh trong những năm gần đây. Trong bài viết dưới đây, tin nhà nông xin gửi đến bà con quy trình trồng và chăm sóc nghệ đen cho hiệu quả năng suất cao.

Tổng quan về nghệ đen

Nghệ đen hay còn gọi là nga truật, ngải tím có nguồn gốc từ miền đông bắc và trung Ấn Độ. Ngày nay cây nghệ đen xuất hiện ở khắp vùng Châu Á bao gồm Malaysia, Thái Lan, Philipin, Việt Nam, Trung Quốc…Ở Việt Nam nghệ đen được trồng rộng rãi ở khắp các tỉnh miền núi phía bắc.

cây nghệ đen

Tổng quan về cây nghệ đen

Nghệ đen thuộc họ gừng có mặt ở một số phương thuốc chữa bệnh trong y học cổ truyền, có tác dụng hành khí, phá huyết thông kinh, tiêu tích, hóa thực. Khoa học hiện đại đã có nhiều nghiên cứu về thành phần hóa học của nghệ đen gồm tinh bột 82,6%, tinh dầu 1 – 1,5%, khá nhiều chất tương đương có trong thành phần của nghệ vàng và một số khoáng vi lượng.

Tinh dầu nghệ đen có tính kháng khuẩn, y học hiện đại dùng nghệ đen để chế rượu bổ trường sinh gồm các vị: nghệ đen, lô hội, long đờm thảo, đại hoàng, phan hồng hoa và tá dược.

Hiện nay giá bán nghệ đen trên thị trường vào khoảng 160.000 – 180.000đ/kg. Bởi vậy đây cũng là một trong những loài cây dược liệu có tiềm năng phát triển rộng.

Kỹ thuật nhân giống nghệ đen

Nghệ là loài sinh sản vô tính trồng bằng mầm củ, chúng là loài cây trồng 1 năm nên sẽ trải qua 2 giai đoạn:

  • Giai đoạn sinh trưởng ra củ
  • Giai đoạn sinh trưởng ra hoa tàn lụi.

Cây được chọn lấy củ giống phải là cây phát triển bình thường, không bị nhiễm sâu bệnh. Củ giống là những nhành bánh tẻ tách ra từ củ giống chọn lọc, không non quá và cũng không già quá, có từ 2 – 3 mắt mầm. Thông thường lượng củ giống cho 1 ha là khoảng 2000 kg.

Việc chọn được củ giống tốt sẽ giúp cho cây có tỷ lệ sống cao hơn đồng thời tiết kiệm được chi phí về công chăm sóc và công trồng dặm cho bà con.

Kỹ thuật trồng

Chọn đất

Nghệ là cây ưa khí hậu ôn hòa, nhiệt độ thích hợp cho sinh trưởng và phát triển từ 20 – 25 độ C, cây nghệ ưa đất tơi xốp, cao ráo, thoát nước có độ pH từ 6,5 – 7. Những vùng đất cát pha đồng bằng, đất thịt nhẹ ở trung du, miền núi đều thích hợp để trồng cây nghệ.

Nghệ đen là cây dễ trồng có thể trồng trên nhiều hệ sinh thái khác nhau. Tuy nhiên để nghệ phát triển tốt nhất là trồng trên đất cát pha và đất phù sa.

Thời vụ trồng

Tại miền Bắc nghệ đen được trồng tốt nhất là vào mùa Xuân, khi có tiết trời có mưa phùn, đất đã đủ ẩm tức là từ tháng 2 đến tháng 4 dương lịch.

Tại miền Nam cây thường trồng vào đầu mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 8 dương lịch tùy khí hậu từng vùng.

Việc trồng đúng thời vụ sẽ giúp cây tận dụng được điều kiện tự nhiên, tăng tỷ lệ sống đồng thời giúp bà con tiết kiệm chi phí và công chăm sóc.

Mật độ trồng

Tùy vào nhu cầu và diện tích đất đai mà bà con có thể trồng nghệ đen với mật độ khác nhau: mật độ trồng thuần loài: 40.000 – 60.000 cây/ha.

Nếu trồng theo khoảng cách 50 – 20 cm thì:

  • Mặt luống rộng 1m, trồng hai hàng dọc.
  • Hàng cách hàng 50 cm.
  • Cây cách cây 20 cm.

Nếu trồng theo khoảng cách 40 – 30 cm thì:

  • Mặt luống rộng 1,2m
  • Hàng cách hàng 40 cm
  • Cây cách cây 30 cm.

Nếu trồng theo khoảng cách 70 – 20 cm thì:

  • Mặt luống rộng 1,2m, trồng hai hàng dọc theo luống
  • Hàng cách hàng 70 cm
  • Cây cách cây 20 cm.

Làm đất trồng nghệ

Trước khi làm đất bà con nên tiến hành phun thuốc trừ cỏ để hạn chế cỏ dại gây cạnh tranh dinh dưỡng với cây trồng chính.

Đối với làm đất để trồng nghệ dưới tán rừng có thể tiến hành như sau:

  • Trồng dưới rừng có độ tán che 0,6 ở những nơi có điều kiện khí hậu và đất đai phù hợp với điều kiện trồng nghệ.
  • Tiến hành làm đất trước khi trồng từ 7 – 10 ngày.
  • Chọn những khoảng đất trống dưới tán rừng, chỗ không vướng rễ cây lớn.
  • Cuốc hố đường kính rộng 80 – 100 cm, sâu 20 – 25 cm, băm nhỏ đất trong hố.

Đối với vùng đồng bằng:

  • Bà con nên cày sâu, bừa kỹ
  • Lên luống cao 30 cm, mặt luống rộng 0,3 m, rãnh rộng 0,3 m.
  • Đào hố sâu 10 cm, 3 hàng/luống theo kiểu nanh sấu.

Bón lót

Bà con nên bón lót cho nghệ trước khi trồng cây để đảm bảo đủ dinh dưỡng cho cây phát triển trong thời kỳ đầu.

Cần chuẩn bị:

  • Phân chuồng 20 tấn/1ha
  • Phân supe lân 400g/1ha
  • Phân kali clorua 200kg/1ha
  • 200kg đạm ure cho 1 ha

Phân lân cần được ủ lẫn với phân chuồng ngay từ lúc đầu và bón lót cùng với phân kali và phân đạm

Cách bón:

Sau khi đào hố từ 7 – 10 ngày thì tiến hành bón lót. Khi đào hố bà con chú ý nên để lớp đất mặt sang một bên, đất bên dưới ra một bên. Khi bón lót bà con gạt lớp đất mặt xuống đáy hố, sau đó bón phân chuồng, phân kali, phân đạm trộn đều hỗn hợp phân và đất. Khi trộn xong bà con lấp đất bên dưới đến đầy miệng hố.

Cách trồng nghệ đen

Sau khi bón lót từ 7 – 10 ngày, khi phân đã ngấm vào đất  thì chọn ngày có thời tiết râm mát, đất đủ ẩm thì đem củ giống đi trồng.

Đặt củ giống xuống hố rồi lấp đất dày 4 – 5 cm, phủ lên mặt luống một lớp rơm rạ hay trấu để giữ ấm cho đất.

Sau 5 – 7 ngày thì mầm nghệ mọc lên, cần kiểm tra, nếu hốc nghệ nào không lên thì nên trồng dặm cho kịp để nghệ phát triển đồng đều.

Khi mầm nghệ mọc vươn lên khỏi mặt đất và ra được 2 – 3 lá bà con nên xới xáo xung quanh gốc và vun đất vén gốc cho cây nghệ mới mọc.

Thường xuyên nhổ bỏ cỏ dại hoặc xới cỏ xung quanh gốc, tránh để cỏ mọc chen lẫn nghệ. Hai tháng tiếp theo vun xới gốc nghệ một lần.

Kỹ thuật chăm sóc

Khi cây còn nhỏ bà con cần xới phá váng tạo điều kiện cho rễ củ phát triển tốt sau khi trồng từ 4 – 5 tháng cây đã hình thành củ thì không nên xới xáo sẽ làm đứt rễ ở củ mà chỉ nên làm cỏ bằng tay.

Sau khi trồng 20 – 25 ngày nghệ đã được 5 – 6 lá thì cần bón thúc kali hoặc tro bếp và vun gốc để củ phát triển được thuận lợi.

chăm sóc nghệ đen

Trong trường hợp nghệ tốt lá sớm thì bà con cần hãm lại bằng cách ngắt bớt một số lá ở gốc chỉ bón thúc tro bếp hay kali. Giảm bớt số lần tưới để cho đất đủ ẩm cây sẽ đanh lại sau đó tưới nước đủ ẩm rồi vun gốc.

Nghệ ít bị sâu bệnh phá hoại, chủ yếu là bệnh thối củ khi bị úng nước, vì vậy cần khơi rãnh thoát nước trong mùa mưa

Thu hoạch và bảo quản

Thời điểm thu hoạch:

  • Khi cây nghệ ngừng phát triển lá non
  • Lá già đã bắt đầu khô ở mép, ngả màu vàng nhạt
  • Đào gốc nghệ thấy vỏ củ đã sẫm màu, da căng bóng thì có thể thu hoạch được.

Thu hoạch:

  • Tiến hành vào ngày nắng ráo, đất khô
  • Cắt bỏ toàn bộ lá trên mặt đất, cách gốc từ 5 – 6cm
  • Dùng cuốc bổ xung quanh, cách gốc 25 – 30cm
  • Nếu diện tích lớn bà con có thể dùng cày, cày chếch bên hàng nghệ cho bật gốc lên.

Bảo quản nghệ:

  • Nếu dùng làm giống: phải chọn lọc củ mẹ, tác mầm giống đem trồng ngay hay ủ vào cát ẩm để bảo quản.
  • Dùng tươi: nghệ sau khi thu hoạch cắt bỏ rễ, rửa sạch đất để cho ráo nước bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát, bảo quản được từ 2 – 3 tháng.
  • Dùng khô: nghệ rửa sạch thái lát mỏng, phơi hay sấy ở nhiệt độ 40 – 50 độ C trong 2 – 3 ngày.

Trên đây là toàn bộ kỹ thuật trồng cây nghệ đen, chúc bà con thành công với cách hướng dẫn ở trên.

Để lại bình luận